Sinüziti önlemede altın kurallar
Herkes sinüs enfeksiyonu geçirebilir ancak alerjisi olanlar daha fazla risk altında.
Alerjiniz varsa tedavisini ihmal etmeyin, yatağın başını yükseltip uyuyun. Sigaradan ve hasta kişilerle temastan uzak durun.
Sinüzitin tekrarlamasını önlemek için hastalara düşen bazı görevler var: Yatağınızın baş tarafı daha yükseltilmiş biçimde uyuyun. Sigara dumanından uzak durun. Enfeksiyonlardan korunun sağlıklı beslenin. Kulak Burun Boğaz Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Ömür anlattı.
Herkesin sinüsü var mıdır?
Evet, yeni doğmuş bir bebeğin bile çok küçük sinüsleri var. Başlangıçta bezelye büyüklüğünde olan bu boşluklar burnun içinden, yüz ve kafatası kemiklerinin içine doğru genişler. Sinüsler çocukluk ve genç erişkinlik çağında büyümeye ve genişlemeye devam eder. Sinüsler bir kurşun kalem başı büyüklüğündeki açıklıklarla burun boşluğuna bağlanır.
Sinüsler ne işe yarar?
Sinüsler mukus (sümük) oluşturan burun sisteminin bir parçasıdır. Normal olarak burun ve sinüsler günde yaklaşık yarım litre mukus salgılar. Üretilen mukus, burun örtüsü (mukoza) üzerinde hareket ederek toz parçacıklarını, bakterileri, havayla taşınan diğer parçacıkları süpürür ve yıkar. Daha sonra bu mukus geriye boğaza süzülür ve yutulur. İçindeki parçacıklar ve bakteriler mide asidi tarafından parçalanır. Birçok insan bunun farkında değil. Çünkü bu normal bir vücut fonksiyonu.
Burun gerisine akıntı ne anlama geliyor?
Hava kirliliği, alerjiye neden olan maddeler, duman veya virüslere maruz kaldığımızda burnumuzda normalden çok fazla mukus üretilir. Berrak, su gibi olan bu salgı burun zarlarındaki alerjik maddeyi yıkayıp uzaklaştırmak için bol miktarda yapılır. İşte burun arkasına akıntının en önemli sebebi budur. Eğer havayolları çok kuruysa ve zarlar yeterince sıvı salgılamazsa mukus yapışkan ve kıvamlıdır. Bakteriler tarafından oluşturulan enfeksiyonlarda da yapışkan ve kıvamlı mukus gözlenir. Aynı zamanda cerahatten dolayı mukusun rengi sarı veya yeşil olabilir.
Sinüzit tehlikeli midir?
Sinüzit olgularının büyük çoğunluğu tıbbi tedaviye cevap verir ve tehlikeli değil. Bununla birlikte sinüs içindeki bir enfeksiyon hem göze hem beyine çok yakındır. Nadir de görülse enfeksiyon göze veya beyne yayılabilir. Bununla birlikte enfeksiyonlu sinüslerden akan mukus akciğerler için sağlıklı değil. Çünkü sinüzit bronşit, kronik öksürük veya astımı azdırır ya da bunların ortaya çıkmasına neden olur.
Sinüs baş ağrısı nedir?
Soğuk algınlığı sırasında, burun örtüsü şiştiğinde, burun sümükle dolu olduğunda veya burun aktığı zaman yüzde, yanaklarda, alında ya da göz çevresinde ortaya çıkan baş ağrısı muhtemelen sinüzit ağrısıdır. Bu tip bir ağrının sebebi sinüs enfeksiyonudur. Bir başka tür sinüs baş ağrısı ise uçak indiğinde ortaya çıkar. Böyle bir ağrı özellikle kişinin soğuk algınlığı veya aktif alerjisi varsa belirgindir. Maalesef, sinüs baş ağrısıyla karıştırılabilecek başka birçok neden var. Örneğin migren ve diğer damar kaynaklı baş ağrıları, gerginlik baş ağrısı gibi. Bunlar tıpkı sinüzit gibi hem alın ve göz çevresinde ağrı oluşturabilir, hem de burun akıntısına neden olur. Ancak bu tip baş ağrıları doktor müdahalesi olmadan kısa sürede gelip geçer. Bununla birlikte, arada sırada gelen, bulantı ve kusmaya neden olan baş ağrısı daha ziyade migren baş ağrısıdır. Ağır, sık ve uzun baş ağrıların tanısı için mutlaka doktora başvurulmalı.
Kimler sinüs problemleriyle karşılaşır?
Aslında herkes sinüs enfeksiyonu geçirebilir ancak bazı kişiler daha fazla risk altında. Örneğin alerji önemli bir risk faktörü. Bir alerji atağı mukozanın şişmesine, sinüs kanallarının kapanmasına, mukus akımının engellenmesine ve bakteri enfeksiyonuna neden olur. Eğer kişi iyi nefes almasını veya mukus akışını engelleyecek bir burun yapısına sahipse yine risk grubunda. Özellikle kırık bir burun veya burnun bir tarafa doğru eğilmesi sinüzit yatkınlığını artırır. Ayrıca sık enfeksiyona maruz kalanlar ve sigara içenler risk grubunda.
Sinüzit sorunuyla doktora başvuran birini nasıl bir süreç bekler?
Doktorunuz size soluk alıp vermeniz, burun akıntınızın rengi ve kokusu, hangi etkenlerin bu bulgulara neden olduğuyla ilgili sorular sorar. Baş ağrısı konusunda birtakım bilgiler ister. Örneğin ne zaman ve hangi sıklıkla baş ağrısının olduğu, ne kadar sürdüğü, kusma, görme bozukluğu veya burun tıkanıklığıyla ilgili olup olmadığını sorgular. Ayrıca nefes almayı zorlaştıran yapısal bozuklukları ve sinüsler üzerindeki hassasiyeti inceler. Bazı durumlarda sinüslerin röntgen filmleri gerekli olabilir.
Sinüs problemleri olan hastalara önerileriz neler?
Alerjiniz varsa bunu kontrol edin. Soğuk algınlığınız olduğunda buharla nemlendirici kullanın. Yatağınızın baş tarafı daha yükseltilmiş biçimde uyuyun. Özellikle sigara dumanından uzak durun. Dengeli beslenin, düzenli egzersiz yapın. Enfeksiyonu olduğunu bildiğiniz insanlarla ilişkilerinizi sınırlamaya çalışın. Bu olmuyorsa el yıkamak, ortak havlu ve önlük kullanmamak gibi birtakım önlemler alın.
Bu yazı hakkında yorum bulunamamıştır. Yazı, yorum eklemeye kapatılmıştır.